مقالات
آخرین مقالات  دسته بندی
Article category : عمومی
کرم ضد آفتاب

۱۷ / مهر / ۱۳۹۳

قرار گرفتن در معرض تابش خورشيد صرف نظر از اين كه منجر به آفتاب سوختگي بشود يا نه، تأثيرات مضر ديگري مانند پيري زودرس پوست، تغييرات بدخيمي در پوست، زمينه سازي سرطان لب و تاري قرنيه چشم را به دنبال دارد. بررسي هاي اخير نشان مي دهد كه بروز سرطان پوست در جهان با نرخ هشدار دهنده اي در حال افزايش است و سالانه ۶۰۰۰۰۰ مورد جديد از آن تنها در كشور آمريكا گزارش مي شود. يك نفر از هر پنج آمريكايي در طول زندگي خود به سرطان پوست مبتلا خواهند شد. بايد گفت اگر سرطان پوست در مراحل اوليه تشخيص داده شود تقريبا ۱۰۰  درصد درمان مي شود. پرتوهاي ماوراء بنفش خورشيداز عوامل اصلي سرطان پوست هستند.

پرتوهاي ماوراء بنفش  UV
طيف پرتوهاي UV به سه باند مختلف تقسيم مي شود UVA، UVB و UVC. مقدار كمي از پرتوهاي UVC به زمين مي رسد، چرا كه اين طيف توسط لايه اوزون جو فيلتر مي گردد. اگرچه UVC باعث برنزه شدن پوست نمي شود ولي ممكن است سبب قرمزي پوست شود. UVB به صورت سطحي در لايه اپيدرم پوست نفوذ مي كند و مسئول اصلي آفتاب سوختگي است. UVB داراي طول موجي است كه بيشترين همراهي را با  سرطان پوست دارد و بر اساس گزارشها اين طيف از پرتوهاي ماوراءبنفش، مسئول ايجاد بيش از ۹۰% سرطان سلول هاي پايه   BCC است و در ايجاد سرطان سلول هاي سنگفرشي  SCC پوست دخيل است. بر اساس مطالعات؛ قرار گرفتن طولاني مدت در معرض تابش UVA شانس ابتلا به ملانوم (نوع خطرناكي از سرطان پوست) را افزايش مي دهد.
برخلاف تأثيرات UVB، طيف UVA مسبب روند آرام و طبيعي برنزه شدن پوست خواهد شد. پرتوهاي UVA در لايه هاي عمقي تر پوست (درم) نفوذ مي كند و توانايي تغيير در بافت فيبري پوست را دارند (مسبب چروك و پيري پوست).. اين طيف ممكن است با پتانسيل سرطان زايي UVB همراهي داشته باشد. معمولا تركيبات ضدآفتاب در برابر طول موج هاي كوتاه تر ماوراءبنفش UVB نسبت به UVA محافظت بيشتر و موثرتري ايجاد مي كند.
ضد آفتاب
ضدآفتاب
ضد آفتاب ها محصولاتي حاوي تركيبات فعال شيميايي هستند كه از طريق جذب ، انعكاس يا پراكنده سازي پرتوهاي UV پوست را در برابر تابش خورشيد محافظت مي كنند. معمولا اين محصولات به دو گروه اصلي تقسيم مي شوند، انواع فيزيكي و شيميايي:
 انواع فيزيكي كه معمولا محصولاتي با پوشش ضخيم و كدر هستند، با پراكنده كردن اشعه UV مانع رسيدن اين پرتو به پوست مي شوند. در اين محصولات معمولا از تركيبات اكسيد روي، اكسيد تيتانيوم يا تالك استفاده مي شود. با اين كه توانايي انواع فيزيكي در محافظت در برابر UVA و UVB زياد است اما اين گروه از نظر آرايشي خوش منظر نبوده و ظاهري نامطلوب ايجاد  ميكنند.
ضدآفتاب هاي شيميايي: داراي تركيباتي هستندكه با پرتوهاي UVA و/يا UVB تركيب شده و پوست را در برابر اثرات مخرب يك يا هر دو نوع اين پرتوها محافظت مي نمايند.

فاكتور محافظت در برابر اشعه  SPF  چيست؟
از سال ۱۹۷۸ كه واحد SPF توسط اداره غذا و داروي  ايالات متحده آمريكا معرفي شد، ضدآفتاب ها بر اين اساس ارزش گذاري شدند. SPF عددي است كه توانايي يك محصول ضد آفتاب را در سد كردن اثرات UVB مشخص مي كند. يعني پس از استفاده از يك كرم ضدآفتاب با SPF 15 پوست آن شخص ۱۵ بار ديرتر از زماني كه از كرم ضد آفتاب استفاده نكرده باشد دچار آفتاب سوختگي ميشود. متأسفانه نوعي برداشت غلط اما شايع در بين مردم وجود دارد كه معتقدند عدد SPF به مدت زمان قرار گرفتن در معرض تابش خورشيد بستگي دارد.   يعني اگر بدون محصول ضدآفتاب، پوست در عرض ۱۵ دقيقه دچار آفتاب سوختگي مي شود، پس از استفاده از ضدآفتاب با SPF 15، آنها مجازند كه ۲۲۵ دقيقه در مقابل خورشيد قرار گيرند. اما از آن جا كه_ در ساعات مختلف روز شدت انرژي تابش آفتاب يكسان نبوده و (در ساعت ۹ صبح پس از ۱ ساعت آفتاب سوختگي ايجاد مي شود در حالي كه در ساعت ۱۳ پس از ۱۵ دقيقه)
مقاومت پوست افراد متفاوت است (در شرايط جوي مشابه افراد سفيد پوست نسبت به افراد تيره پوست انرژي بيشتري از نور خورشيد جذب مي كنند)

از همه مهم تر اثر بخشي ضدآفتاب با فعاليت هاي ورزشي، تعريق، شنا كردن و خشك كردن بدن با حوله كاهش مي يابد.
بايد دانست استفاده از يك محصول ضدآفتاب با SPF 15 به اين  معني كه ۲۲۵ دقيقه محافظت ايجاد مي كند نيست. نكته مهم ديگر اين است كه SPF 30 به معني قدرت دوبرابر نسبت به SPF 15 نخواهد بود چرا كه در محصولات با SPF 15 نزديك به ۹۵% پرتوهاي UVB بلوك مي شود و محصول با SPF 30 تنها ۳ درصد به اين عدد اضافه مي كند يعني محافظت ۹۸ درصدي.
بر اساس مطالب ياد شده مي توان گفت راندمان و اثربخشي هر محصول ضدآفتاب فقط وابسته به عدد SPF آن نبوده؛ بلكه به كيفيت مواد و در حقيقت به توانايي آن محصول در بقاي موثر در شرايط پر تنشي مثل ورزش، تعريق طولاني يا شنا و تكرار استفاده از آن است. تا همين اواخر از سه عنوان زير در محصولات ضدآفتاب استفاده مي شد كه ممكن است هنوز هم برخي از محصولات از اين عناوين استفاده كنند:
Sweat-resistant (مقاوم به تعريق): تا ۳۰ دقيقه در برابر تعريق شديد محافظت ايجاد مي كند.
Water-resistant (مقاوم به آب): تا ۴۰  دقيقه قرار گرفتن مداوم در آب محافظت ايجاد مي كند.

Waterproof (ضد آب): تا ۸۰  دقيقه قرار گرفتن مداوم در آب محافظت ايجاد مي نمايد.
 
چند توصيه مهم:
  در انتخاب محصولات ضدآفتاب علاوه بر نكاتي كه گذشت بايد دقت داشت از محصولاتي وسيع الطيف  استفاده شود تا محافظت كافي در برابر UVA نيز به وجود آيد؛ چرا كه بدون اين محافظت افراد با اين اميد كه در برابر آفتاب محافظت مي شوند در معرض UVA قرار مي گيرند.
 بر اساس نظر آكادمي درماتولوژي، آكادمي طب كودكان و موسسه سرطان پوست آمريكا، محافظت در برابر تابش شديد آفتاب بايد از سال هاي پايين زندگي شروع شود. استفاده از يك محصول ضد آفتاب با SPF حداق 15 پس از 6 ماهگي تا ۱۸ سالگي شيوع سرطان پوست را در طول زندگي اين گروه تا 78% كاهش مي دهد.
     تابش آفتاب بين ساعات 10 تا 16 تأثيرات زيان بارتري بر پوست دارد. تا حد ممكن از قرار گرفتن در معرض تابش خورشيد در اين ساعات خودداري شود.
حتي در روزهاي ابري نيز بايد از ضدآفتاب استفاده شود. ابرها مقدار كمي از پرتو ماوراء بنفش را فيلتر مي كنند و حدود 60 تا 80 درصد اين پرتوها از ابر مي گذرند.
 از محصول ضد آفتابي استفاده كنيد كه كه حداقل عدد SPF آن 15 باشد.
در مناطق پوشيده از ماسه، برف، بتن يا آب تا 85% از پرتوهاي ماوراء بنفش منعكس مي شوند. در اين مناطق اقدامات حفاظتي بيشتري لازم است.
     هيچ يك از محصولات ضد آفتاب موجود براي استفاده در مورد كودكان كم تر از 6 ماه توصيه نمي شود. همچنين محصولات با SPF 4 يا كم تر نيز براي استفاده در مورد كودكان كم تر از 2 سال مناسب نيست زيرا حفاظت كافي در برابر آفتاب ايجاد نمي كند.
     ضد آفتاب بايد 20 تا 30 دقيقه قبل از قرار گرفتن در معرض تابش خورشيد، ماليده شود تا محصول فرصت چسبيدن به پوست را پيدا كند.
     بايد مقدار كافي از ضدآفتاب براي دست يابي به محافظت كافي به مناطق در معرض تابش ماليده شود.
قانون قاشق مربا خوري:
 نصف قاشق مرباخوري (3 ميلي ليتر) براي پوشش كامل هر دست يا صورت و گردن
يك قاشق مرباخوري (6ميلي ليتر) براي پوشش كامل هر پا يا پشت يا سينه هر دو ساعت يك بار و پس از شنا كردن، تعريق شديد يا خشك كردن بدن با حوله ضد آفتاب خود را تجديد كنيد
 
در محيط هاي آفتابي از لباس آستين بلند و كلاهي كه سايه لبه آن صورت و گردن شما را بپوشاند استفاده كنيد.

دكتر عارف سجاده چي
مدیرعامل شرکت دارویی, آرایشی و بهداشتی مینو